Menu

แหล่งบงกช


แหล่งก๊าซธรรมชาติบงกช
  เดิมเป็นที่รู้จักกันในชื่อ “โครงสร้างบี” และเป็นส่วนหนึ่งของพื้นที่ปิโตรเลียมนวมินทร์ซึ่งตั้งอยู่ในอ่าวไทยห่างจากชายฝั่งสงขลา ประมาณ 200 กิโลเมตร เป็นแหล่งก๊าซธรรมชาติแหล่งแรกที่ดำเนินการโดยบริษัท คนไทย คือ บริษัท ปตท.สำรวจและผลิตปิโตรเลียม จำกัด (มหาชน) หรือ ปตท.สผ. โดยเป็นแหล่งพลังงานที่มีความสำคัญในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจและอุตสาหกรรมของประเทศไทยมากว่าสองทศวรรษ ปัจจุบัน แหล่งบงกชสามารถตอบสนองต่อความต้องการใช้ก๊าซของประเทศได้ประมาณร้อยละ 20 โดยก๊าซธรรมชาติจากแหล่งบงกชถูกนำไปใช้เป็นเชื้อเพลิงในการผลิตไฟฟ้าสำหรับภาคครัวเรือนและภาคอุตสาหกรรม และยังเป็นวัตถุดิบตั้งต้นที่สำคัญของอุตสาหกรรมปิโตรเคมีด้วย

ความสำเร็จของแหล่งบงกชในวันนี้ เริ่มต้นขึ้นจากปี พ.ศ. 2515 ซึ่งรัฐบาลได้ให้สัมปทานแก่ บริษัท เท็นเนโก้ ไทยแลนด์ ซึ่งได้ค้นพบแหล่งก๊าซธรรมชาติขนาดใหญ่ ต่อมาในปี พ.ศ. 2521 บริษัท เท็กซัส แปซิฟิค ได้ซื้อต่อสัมปทานดังกล่าวและทำการสำรวจเพิ่มเติม โดยพบก๊าซธรรมชาติที่มีสมรรถนะเชิงพาณิชย์ รัฐบาลไทยในขณะนั้นตระหนักถึงความสำคัญของแหล่งบงกชต่อการพัฒนาประเทศ จึงซื้อสัมปทานดังกล่าวกลับคืนมาในปี พ.ศ. 2531 และมอบหมายให้ ปตท.สผ. เป็นแกนนำในการพัฒนาแหล่งบงกชเพื่อให้เกิดประโยชน์สูงสุดต่อประเทศ

ปตท.สผ. จึงร่วมทุนกับ 3 บริษัทน้ำมันระดับโลก คือ บริษัท โททาล บริษัท บริติซ แก๊ส และบริษัท แสตทออยล์ (ปัจจุบันแหล่งบงกช มีผู้ร่วมทุน คือ ปตท.สผ. ร้อยละ 66.6667 และบริษัท โททาล ร้อยละ 33.3333%) เพื่อพัฒนาแหล่งบงกช โดย ปตท.สผ. มอบให้บริษัท “โททาล” เป็นผู้ดำเนินการในระยะแรกของการผลิตก๊าซธรรมชาติ ภายใต้ข้อตกลงว่า ปตท.สผ. จะเข้ารับช่วงเป็นผู้ดำเนินการต่อจากโททาลหลังจากแหล่งบงกชเริ่มการผลิตไปแล้ว 5 ปี (แหล่งบงกชเริ่มผลิตก๊าซเป็นครั้งแรกในวันที่ 15 กรกฎาคม 2536) โดยระหว่างนั้น จะต้องมีการถ่ายทอดความรู้และประสบการณ์ให้กับคนไทยเพื่อรับช่วงต่อในการเป็นผู้ดำเนินการ

ตลอดระยะเวลา 5 ปี ปตท.สผ. ได้พัฒนาบุคลากร เรียนรู้เทคโนโลยี และสั่งสมประสบการณ์ด้านการสำรวจและผลิตปิโตรเลียมอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้สามารถรับโอนการเป็นผู้ดำเนินการแหล่งบงกชได้อย่างราบรื่น จนกระทั่งปี พ.ศ. 2541 บริษัท ปตท.สำรวจและผลิตปิโตรเลียม จำกัด (มหาชน) ได้เข้าเป็นผู้ดำเนินการในแหล่งบงกชได้สำเร็จ และสามารถผลิตก๊าซธรรมชาติ เพื่อเป็นพลังงานในการพัฒนาประเทศได้อย่างต่อเนื่อง นับได้ว่าเป็นภารกิจแรกของ ปตท.สผ. ในการเสริมสร้างความมั่นคงด้านพลังงานให้กับประเทศ และเป็นจุดเริ่มต้นของคนไทยในการพึ่งพาตนเองด้านพลังงาน โดยมีความสามารถในการดำเนินงานทัดเทียมกับบริษัทน้ำมันนานาชาติ

จากอัตราการผลิตแรกเริ่มเพียง 150 ล้านลูกบาศก์ฟุตต่อวันในปี 2536 ปัจจุบัน ปตท.สผ.สามารถพัฒนากำลังการผลิตได้สูงถึง 900 ล้านลูกบาศก์ฟุตต่อวัน ซึ่งอัตราการผลิตที่เพิ่มขึ้นนั้น เป็นผลมาจากการต่อยอดด้วยการพัฒนาความรู้ บุคลากร และเทคโนโลยีอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้สามารถตอบสนองความต้องการใช้พลังงานของประเทศที่เพิ่มสูงขึ้น

ในปี 2561 แหล่งบงกชครบรอบการผลิตก๊าซธรรมชาติ 25 ปี ซึ่งถือเป็นประวัติศาสตร์หน้าสำคัญที่แสดงให้เห็นถึงศักยภาพของบริษัทไทยในการปฏิบัติภารกิจเพื่อเสริมสร้างความมั่นคงทางเศรษฐกิจและพลังงานให้กับประเทศไทยได้ตามพันธสัญญา

แหล่งบงกช จึงเป็นเสมือน “โรงเรียนต้นแบบ” ซึ่งเป็นสัญลักษณ์แห่งการพัฒนาและส่งต่อองค์ความรู้ในการสำรวจและผลิตปิโตรเลียมของคนไทยจากรุ่นสู่รุ่น เพื่อสานต่อภารกิจในการสร้างแหล่งพลังงานและความมั่นคงทางพลังงานให้ประเทศ ซึ่งไม่ใช่เพียงให้คนไทยมีพลังงานใช้เท่านั้น แต่ต้องมี “องค์ความรู้” ในการแสวงหาพลังงานอย่างยั่งยืนต่อไปในอนาคตด้วย